Perplexity wyrzuciło reklamy z AI i zarabia na tym 200 mln dolarów rocznie

Startup wart 20 mld dolarów był jednym z pierwszych, którzy wsadzili reklamy do chatbota. Dziś przedstawiciele Perplexity mówią, że to najgorszy pomysł, jaki mieli, stawiają się w opozycji do działań OpenAI i przekonują, że przyszłość sztucznej inteligencji leży w subskrypcjach, nie w sponsorowanych odpowiedziach.

Dlaczego Perplexity porzuciło reklamy, które wprowadziło jako pierwsze?

Historia jest o tyle pikantna, że Perplexity AI było pionierem reklam w chatbotach – w listopadzie 2024 roku startup jako jeden z pierwszych graczy w branży AI zaczął testować sponsorowane odpowiedzi wyświetlane pod rezultatami chatbota^[1]. Firma zatrudniła Taza Patela, doświadczonego menedżera z Captiv8 (przejętego przez Publicis Groupe), na stanowisko szefa reklam i e-commerce^[2]. Miał on zbudować model podziały przychodów z wydawcami, który uczyni reklamy integralną częścią biznesu^[3].

Eksperyment okazał się fiaskiem, bowiem mniej niż 0,5% marek, które aplikowały o reklamę na platformie, zostało kiedykolwiek dopuszczonych do emisji^[4]. Patel odszedł z firmy po zaledwie dziewięciu miesiącach^[5], a do października 2025 Perplexity całkowicie wstrzymało przyjmowanie nowych reklamodawców^[6]. W lutym 2026 roku, podczas spotkania z dziennikarzami, kierownictwo potwierdziło oficjalnie: reklamy nie wrócą^[7].

Powodem było zaufanie. „Użytkownik musi wierzyć, że dostaje najlepszą możliwą odpowiedź, żeby dalej korzystał z produktu i chciał za niego płacić. Problem z reklamami polega na tym, że użytkownik zaczyna wątpić we wszystko… dlatego nie widzimy w tym sensu” – powiedział jeden z menedżerów Perplexity^[8]. Inny dodał wprost: „Jesteśmy w biznesie dokładności. Nasz biznes polega na dostarczaniu prawdy, właściwych odpowiedzi”^[9].

Badanie Ipsos z końca stycznia 2026 roku wykazało, że 63% dorosłych Amerykanów uważa, iż reklamy w wynikach wyszukiwania AI obniżają ich zaufanie do tych wyników^[10]. Mniej niż jedna czwarta badanych stwierdziła, że reklamy mają odwrotny efekt^[11]. W tradycyjnej wyszukiwarce użytkownicy od dwóch dekad uczyli się ignorować niebieskie linki oznaczone jako „sponsorowane”, ale chatbot AI dostarcza jedną, autorytatywną odpowiedź – jeśli jest choć cień podejrzenia, że została ukształtowana przez pieniądze reklamodawcy, cała propozycja wartości się rozpada^[12].

Według danych Sacra, Perplexity wygenerowało w 2024 roku zaledwie 20 000 dolarów przychodu z reklam, przy łącznych przychodach rzędu 34 mln dolarów. Stanowiło to mniej niż 0,1% całkowitego przychodu^[13]. Z 45 milionami aktywnych użytkowników miesięcznie^[14] inwentarz reklamowy Perplexity to „błąd zaokrąglenia” w porównaniu z 8,5 miliarda dziennych wyszukiwań Google^[15]. CPM w wyszukiwarkach AI nie ma ustalonego benchmarku cenowego ani wiarygodnego modelu atrybucji – reklamodawcy zwyczajnie nie wiedzieli, co kupują^[16].

Co decyzja Perplexity oznacza dla marketerów i rynku AI?

Porzucenie reklam przez Perplexity to nie jest tylko ciekawostka ze świata startupów. To sygnał, że branża AI dzieli się na dwa radykalnie różne obozy monetyzacyjne.

Obóz 1: reklamy. OpenAI 9 lutego 2026 roku uruchomiło reklamy w ChatGPT dla użytkowników planów Free i Go w USA^[17]. Stawka to 60 dolarów CPM (trzykrotność średniej Meta) z minimalnym zobowiązaniem 200 000 dolarów^[18]. Pierwsi reklamodawcy to Expedia, Qualcomm, Best Buy i Enterprise Mobility^[19]. Google z kolei serwuje reklamy w AI Overviews i AI Mode w wyszukiwarce, ale, co wymowne, utrzymuje chatbota Gemini jako przestrzeń wolną od reklam^[20].

Obóz 2: subskrypcje. Perplexity i Anthropic tworzą front bez reklam. Anthropic poszło o krok dalej: wykupiło spot za 8 milionów dolarów podczas Super Bowl LX z kampanią „A Time and a Place” stworzoną z agencją marketingową Mother^[21]. Cztery spoty – „Treachery”, „Deception”, „Violation” i „Betrayal” – w komediowy sposób pokazywały, jak absurdalnie wyglądałyby reklamy w rozmowie z AI^[22]. Hasło kampanii: „Ads are coming to AI. But not to Claude”^[23]. Według danych BNP Paribas, po emisji Super Bowlowej Anthropic zanotowało 11-procentowy wzrost dziennych aktywnych użytkowników^[24].

Sam Altman, CEO OpenAI, odpowiedział publicznie na X: „Reklamy są zabawne i śmiałem się, ale zastanawiam się, dlaczego Anthropic postawiło na coś tak wyraźnie nieuczciwego”^[25]. Altman podkreślił, że ChatGPT obsługuje tygodniowo 800 milionów użytkowników – wielokrotnie więcej niż Claude^[26].

Perplexity może mieć jednak powody do ostrożnego optymizmu. Firma osiągnęła 200 mln dolarów rocznego przychodu powtarzalnego (ARR) do października 2025, co stanowi wzrost 4,7-krotny rok do roku^[27]. Plan na 2026 rok zakłada 656 mln dolarów przychodu – wzrost o 230%, niemal wyłącznie z subskrypcji i kontraktów enterprise^[28]. Firma celuje w profesjonalistów podejmujących odpowiedzialne i ważne decyzje: lekarzy, prezesów, analityków finansowych, a więc osoby, które zapłacą 20 lub 200 dolarów miesięcznie za środowisko wolne od komercyjnych wpływów^[29]. Pięcioosobowy zespół sprzedaży enterprise’owej ma zostać rozbudowany w nadchodzących miesiącach^[30].

Perplexity rozszerzało też ekosystem produktowy. Umowa z Microsoftem na 750 mln dolarów w ciągu trzech lat (styczeń 2026) dała firmie dostęp do wielu modeli AI przez platformę Foundry^[31]. Deal z Snapchatem wart 400 mln dolarów zintegruje wyszukiwarkę Perplexity w aplikację Snapchata^[32]. Przeglądarka AI Comet, plany Max za 200 dol./miesiąc z asystentem e-mailowym, a także API dla deweloperów – to wszystko buduje ekosystem, w którym każdy produkt utrudnia użytkownikowi odejście z platformy^[33].

Warto obserwować, jak podzieli się rynek. OpenAI testuje reklamy, Google buduje system hybrydowy (reklamy w Search, brak w Gemini), a Perplexity i Anthropic odrzucają reklamy – tworzy to fundamentalnie różne ekosystemy^[34]. Strategia obecności marki w AI będzie wymagała osobnego podejścia do każdej platformy, podobnie jak dziś różnie planuje się działania na Google, TikToku i LinkedInie^[35].

Perplexity postawiło tezę, która za kilkanaście miesięcy okaże się albo genialnym wyczuciem rynku, albo kosztownym błędem: w przypadku AI zaufanie użytkownika jest walutą cenniejszą niż każdy CPM. Wzrost ARR o 4,7x sugeruje, że rynek może tę tezę kupować i to dosłownie^[36].