Spis tre┼Ťci

20 maja 20245 min.
Max Cyrek
Max Cyrek
Aktualizacja wpisu: 12 czerwca 2024

Kontrakt forward ÔÇô co to jest i czym si─Ö charakteryzuje?

Kontrakt forward ÔÇô co to jest i czym si─Ö charakteryzuje?

Kontrakty forward s─ů istotne w zarz─ůdzaniu ryzykiem finansowym, poniewa┼╝ umo┼╝liwiaj─ů stronom zabezpieczenie si─Ö przed niekorzystnymi zmianami cen w przysz┼éo┼Ťci. Jakie s─ů ich elementy i co mo┼╝na dzi─Öki nim zyska─ç?

Z tego artykułu dowiesz się m.in.:

Kontrakt forward ÔÇô definicja

Kontrakty forward to umowy finansowe zawierane mi─Ödzy dwiema stronami, kt├│re zobowi─ůzuj─ů si─Ö do kupna lub sprzeda┼╝y okre┼Ťlonego aktywa w przysz┼éo┼Ťci po ustalonej cenie. S─ů nienotowane na gie┼édzie, wi─Öc bezpo┼Ťrednio negocjuj─ů je zainteresowane strony[1].

Kontrakt forward to umowa pomi─Ödzy dwiema stronami na zakup lub sprzeda┼╝ okre┼Ťlonego aktywa w przysz┼éo┼Ťci po ustalonej cenie.

Definicja kontraktu forward

Pierwsze formy um├│w podobnych do kontrakt├│w forward mo┼╝na znale┼║─ç w staro┼╝ytnej Mezopotamii, gdzie w dokumentach z czas├│w babilo┼äskich widniej─ů zapisy dotycz─ůce przysz┼éych dostaw towar├│w. W ┼Ťredniowieczu kontrakt├│w tego typu u┼╝ywano w Europie w handlu zbo┼╝em ÔÇô miastach handlowych, takich jak Antwerpia i Amsterdam, kupcy zawierali umowy na przysz┼ée dostawy towar├│w, aby stabilizowa─ç ceny i zapewni─ç sobie dostawy w okresach niedoboru. W XVII wieku Amsterdam sta┼é si─Ö jednym z g┼é├│wnych centr├│w handlu finansowego, a tamtejsza gie┼éda by┼éa miejscem, gdzie cz─Östo negocjowano kontrakty forward na towary takie jak przyprawy, zbo┼╝a i tkaniny[2].

W XIX wieku kontrakty forward zacz─Ö┼éy by─ç szerzej stosowane ÔÇô sta┼éy si─Ö szczeg├│lnie popularne w Stanach Zjednoczonych w handlu zbo┼╝em. W Chicago w 1848 roku powsta┼éa Chicago Board of Trade, jedn─ů z pierwszych instytucji, kt├│ra wprowadzi┼éa standaryzacj─Ö kontrakt├│w terminowych, co p├│┼║niej doprowadzi┼éo do powstania bardziej uregulowanych kontrakt├│w futures, kt├│re mo┼╝na rozumie─ç jako standaryzowan─ů i notowan─ů na gie┼édach wersj─Ö kontrakt├│w forward[3] [4]. Dzi┼Ť kontrakty forward s─ů powszechnie stosowane przez przedsi─Öbiorstwa i inwestor├│w do zarz─ůdzania ryzykiem zwi─ůzanym z wahaniami cen aktyw├│w, takich jak waluty, surowce czy stopy procentowe.

Cechy charakterystyczne kontraktu forward

Warunki forward├│w, takie jak ilo┼Ť─ç i rodzaj aktywa, data dostawy oraz cena, mog─ů by─ç dostosowane do specyficznych potrzeb stron, co zapewnia wi─Öksz─ů elastyczno┼Ť─ç w por├│wnaniu do standaryzowanych kontrakt├│w futures. Poniewa┼╝ nie s─ů standaryzowane, kontrakty forward nie s─ů notowane na gie┼édzie ÔÇô s─ů to umowy zawierane bezpo┼Ťrednio mi─Ödzy dwiema stronami (over-the-counter, OTC). Oznacza to, ┼╝e w kontraktach forward istnieje ryzyko niewyp┼éacalno┼Ťci jednej ze stron (tzw. ryzyko kontrahenta), poniewa┼╝ nie ma centralnego podmiotu, kt├│ry gwarantowa┼éby realizacj─Ö kontraktu.

Cena ustalona w kontrakcie forward jest cen─ů, po kt├│rej aktywa zostan─ů kupione lub sprzedane w przysz┼éo┼Ťci. Cena ta jest negocjowana w momencie zawierania kontraktu i pozostaje sta┼éa przez ca┼éy okres jego obowi─ůzywania. Forward okre┼Ťla konkretn─ů dat─Ö dostawy, czyli moment, w kt├│rym aktywa maj─ů by─ç przekazane ÔÇô mo┼╝e to by─ç dowolna data uzgodniona przez strony.

W przeciwie┼ästwie do kontrakt├│w futures kontrakty forward zazwyczaj nie wymagaj─ů wp┼éacenia depozytu zabezpieczaj─ůcego. Ca┼éa kwota jest p┼éatna w momencie realizacji kontraktu. W kontraktach forward nie ma codziennych rozlicze┼ä warto┼Ťci kontraktu, a zyski i straty s─ů realizowane dopiero w dniu dostawy.

Kontrakty forward wykorzystuje si─Ö do r├│┼╝nych cel├│w ÔÇô do zabezpieczania przed ryzykiem kursowym, surowcowym czy st├│p procentowych ÔÇô a dzi─Öki swojej elastyczno┼Ťci stosuj─ů je zar├│wno inwestorzy instytucjonalni, jak i inwestorzy indywidualni.

Kontrakt forward a kontrakt future

Kontrakty futures s─ů standaryzowane i notowane na gie┼édach ÔÇô standaryzacja obejmuje te┼╝ ilo┼Ť─ç aktyw├│w, termin dostawy i inne warunki. Futures s─ů regulowane przez gie┼édy, co zmniejsza ryzyko kredytowe, poniewa┼╝ gie┼éda dzia┼éa jako po┼Ťrednik i gwarant realizacji kontraktu. W odr├│┼╝nieniu od forward├│w futures wymagaj─ů wp┼éacenia depozytu zabezpieczaj─ůcego oraz codziennych rozlicze┼ä warto┼Ťci kontraktu (mark-to-market), wi─Öc zyski i straty nalicza si─Ö codziennie, a nie dopiero na koniec okresu kontraktu.

Obydwa rodzaje kontrakt├│w mo┼╝na wykorzystywa─ç do zabezpieczania si─Ö przed ryzykiem cenowym, ale futures s─ů cz─Ö┼Ťciej stosowane przez inwestor├│w i trader├│w spekulacyjnych ze wzgl─Ödu na ich p┼éynno┼Ť─ç i standaryzacj─Ö. Z kolei forwardy s─ů bardziej popularne w┼Ťr├│d przedsi─Öbiorstw, kt├│re potrzebuj─ů bardziej elastycznych instrument├│w zabezpieczaj─ůcych.

Zastosowania kontraktu forward

Jednym z powszechnych przyk┼éad├│w zastosowania kontraktu forward jest zabezpieczanie przed ryzykiem kursowym w handlu mi─Ödzynarodowym. Wyobra┼║my sobie firm─Ö z siedzib─ů w Europie, kt├│ra zamierza za p├│┼é roku kupi─ç komponenty od dostawcy w Stanach Zjednoczonych. Obawiaj─ůc si─Ö, ┼╝e kurs euro do dolara mo┼╝e zmieni─ç si─Ö na jej niekorzy┼Ť─ç, mo┼╝e ona zawrze─ç kontrakt forward na zakup dolar├│w ameryka┼äskich po ustalonym kursie. Dzi─Öki temu ma pewno┼Ť─ç, ┼╝e za sze┼Ť─ç miesi─Öcy zap┼éaci okre┼Ťlon─ů cen─Ö za dolary, niezale┼╝nie od tego, jak zmieni si─Ö kurs wymiany.

Innym przyk┼éadem mo┼╝e by─ç producent kawy, kt├│ry obawia si─Ö, ┼╝e cena ziaren na rynkach mi─Ödzynarodowych mo┼╝e wzrosn─ů─ç przed zbiorem plon├│w. Aby si─Ö przed tym zabezpieczy─ç, mo┼╝e on zawrze─ç kontrakt forward na zakup kawy po aktualnej cenie rynkowej z dostaw─ů w przysz┼éo┼Ťci. W ten spos├│b, niezale┼╝nie od wzrostu cen, b─Ödzie mia┼é gwarancj─Ö zakupu kawy po cenie ustalonej w kontrakcie forward.

Innym przyk┼éadem zastosowania forward├│w mo┼╝e by─ç zarz─ůdzanie ryzykiem st├│p procentowych. Bank, kt├│ry planuje udzieli─ç du┼╝ego kredytu za kilka miesi─Öcy, mo┼╝e obawia─ç si─Ö, ┼╝e stopy procentowe wzrosn─ů, co wp┼éynie na koszt udzielanego kredytu. Aby si─Ö przed tym uchroni─ç, mo┼╝e zawrze─ç kontrakt forward na stop─Ö procentow─ů, kt├│ry ustali przysz┼é─ů stop─Ö procentow─ů kredytu, co pozwala precyzyjnie przewidzie─ç koszty zwi─ůzane z udzieleniem kredytu, niezale┼╝nie od zmian st├│p procentowych na rynku.

Z forward├│w mog─ů korzysta─ç tak┼╝e przedsi─Öbiorstwa energetyczne do stabilizacji koszt├│w zakupu surowc├│w. Firma energetyczna, kt├│ra obawia si─Ö wzrostu cen ropy naftowej, mo┼╝e zawrze─ç kontrakt forward na zakup ropy po ustalonej cenie, dzi─Öki czemu mo┼╝e dok┼éadnie zaplanowa─ç koszty operacyjne i unikn─ů─ç nieprzewidzianych wydatk├│w zwi─ůzanych ze wzrostem cen surowc├│w.

Ryzyka kontrakt├│w forward

Jednym z g┼é├│wnych ryzyk kontrakt├│w forward jest ryzyko kredytowe, czyli mo┼╝liwo┼Ť─ç niewyp┼éacalno┼Ťci jednej ze stron umowy. Forwardy s─ů niestandardowymi kontraktami zawieranymi bezpo┼Ťrednio mi─Ödzy stronami bez centralnego po┼Ťrednika, co oznacza, ┼╝e jedna ze stron mo┼╝e nie by─ç w stanie wywi─ůza─ç si─Ö z zobowi─ůza┼ä w dniu dostawy. Z tego powodu mog─ů by─ç te┼╝ trudne do odsprzedania lub zamkni─Öcia przed terminem realizacji, co mo┼╝e by─ç problematyczne w przypadku nag┼éej potrzeby zmiany strategii finansowej.

Kolejnym ryzykiem jest ryzyko rynkowe wynikaj─ůce z potencjalnych niekorzystnych zmian cen aktywa bazowego. Poniewa┼╝ kontrakty forward ustala si─Ö na przysz┼é─ů dat─Ö, zmiany rynkowe mog─ů spowodowa─ç, ┼╝e cena aktywa w dniu dostawy b─Ödzie znacznie r├│┼╝ni─ç si─Ö od ceny ustalonej w kontrakcie. Je┼Ťli kontrakt dotyczy waluty, wahania kurs├│w walutowych mog─ů prowadzi─ç do strat, je┼Ťli kurs w dniu dostawy jest mniej korzystny, ni┼╝ zak┼éadano. Zmienne warunki rynkowe mog─ů wp┼éywa─ç tak┼╝e na dok┼éadno┼Ť─ç przewidywa┼ä dotycz─ůcych przysz┼éych cen. Poniewa┼╝ kontrakty forward nie podlegaj─ů codziennym rozliczeniom, zyski i straty mog─ů si─Ö znacznie zmienia─ç do momentu realizacji kontraktu.

Zalety kontrakt├│w forward

Kontrakty forward mog─ů by─ç dostosowane do specyficznych potrzeb, wymaga┼ä biznesowych i strategii zarz─ůdzania ryzykiem obu stron umowy. Brak standaryzacji i obrotu na gie┼édzie oznacza tak┼╝e mniejsz─ů ekspozycj─Ö na zmienno┼Ť─ç rynkow─ů. Strony maj─ů wi─Öksz─ů kontrol─Ö nad warunkami umowy i mog─ů unika─ç wp┼éywu kr├│tkoterminowych zmian rynkowych na swoje zobowi─ůzania.

Z kolei brak wymogu wp┼éacania depozytu zabezpieczaj─ůcego sprawia, ┼╝e strony nie musz─ů blokowa─ç ┼Ťrodk├│w na rachunkach depozytowych ÔÇô ca┼é─ů kwot─Ö rozlicza si─Ö dopiero w dniu dostawy, co pozwala efektywniej wykorzystywa─ç kapita┼é w innych obszarach dzia┼éalno┼Ťci.

Dzi─Öki kontraktom forward przedsi─Öbiorstwa mog─ů z g├│ry ustali─ç cen─Ö, po kt├│rej b─Öd─ů kupowa─ç lub sprzedawa─ç aktywa w przysz┼éo┼Ťci, co eliminuje niepewno┼Ť─ç zwi─ůzan─ů z wahaniami cen i zapewnia wi─Öksz─ů dok┼éadno┼Ť─ç plan├│w finansowych i operacyjnych. Forwardy mo┼╝na stosowa─ç do r├│┼╝norodnych cel├│w, co sprawia, ┼╝e s─ů przydatnym narz─Ödziem w wielu sektorach.

FAQ

Przypisy

  1. ÔćĹhttps://www.investopedia.com/terms/f/forwardcontract.asp
  2. ÔćĹhttps://www.researchgate.net/publication/312053716_History_of_Forward_Contracts_Historical_Evidence_for_Forward_Contracts
  3. ÔćĹhttps://www.researchgate.net/publication/312053716_History_of_Forward_Contracts_Historical_Evidence_for_Forward_Contracts
  4. ÔćĹhttps://www.britannica.com/money/Chicago-Board-of-Trade

Formularz kontaktowy

Rozwijaj swoj─ů firm─Ö

we współpracy z Cyrek Digital
Ôľá
Wy┼Ťlij zapytanie
Ôľá
Pola wymagane
Max Cyrek
Max Cyrek
CEO
"Do not accept ÔÇśjustÔÇÖ high quality. Anyone can do that. If the sky is the limit, find a higher sky.ÔÇŁ

Razem z całym zespołem Cyrek Digital pomagam firmom w cyfrowej transformacji. Specjalizuje się w technicznym SEO. Na działania marketingowe patrzę zawsze przez pryzmat biznesowy.

zobacz artykuły
Skontaktuj si─Ö ze mn─ů
Masz pytania? Napisz do mnie.
Oceń tekst
Średnia ocena: artykuł nieoceniony. 0

By─ç mo┼╝e zainteresuj─ů Ci─Ö:

Mapa strony
┬ę 2010 - 2024 Cyrek Digital. All rights reserved.